Witaj w grze dla niebojących się myśleć! Poniżej znajdziesz wszystko,
co potrzebne, żeby zrozumieć mechanikę i rozegrać pierwsze partie.
Witaj w Farmersach
XIX-wieczna Ameryka. Do miasteczek na pograniczu ciągną osadnicy, ziemi jest pod dostatkiem, a ceny zmieniają się co roku. Zakładasz farmę z niewielkim kapitałem, a obok ciebie robi to kilku sąsiadów z dokładnie tym samym planem: zostać najlepszym farmerem w okolicy.
Farmersi to darmowa turowa gra ekonomiczna. Nie klikasz, żeby wydoić krowę. Podejmujesz decyzje właściciela: co kupić, za ile, kiedy sprzedać i w co zainwestować. Dojeniem, orką i wypłatami zajmuje się gra.
🎓Gra, która uczy zarabiać
Popyt i podaż, efekt skali, koszty stałe, inwestycje, które muszą się zwrócić. Po kilku partiach inaczej spojrzysz na prawdziwy targ.
⚖️Równe szanse
Wszyscy startują z identyczną farmą. Nie ma płatnych przyspieszaczy. Wygrywa głowa, nie portfel.
♟️Żywi rywale, zawsze inna partia
Grasz przeciw ludziom. Ich oferty kształtują twoje ceny, a twoje oferty ich ceny. Jak w szachach: zasady są stałe, a żadna partia nie jest taka sama.
⏱️Partie z wyraźnym końcem
Gra trwa określoną liczbę tur, a potem jest podliczenie i zwycięzca. Nie ma gry bez końca ani przewagi tego, kto siedzi najdłużej.
Memphis vs typowa gra — czym się różnią?
🎯 Trening w Memphis
cecha
🏘️ Typowa gra
ty i dwa boty
Gracze
3–8 żywych rywali
6 tur, od 1832 roku
Długość
6–13 tur (lat)
maksymalnie uproszczona, do treningu
Skomplikowanie
zróżnicowane skomplikowanie i trudność
maksymalizacja majątku
Cel gry
5 różnych celów do wyboru
od razu po podjęciu decyzji
Zmiana tury
gdy wszyscy gotowi, najpóźniej co 12/24 h
bez logowania
Wejście
po zalogowaniu (też za darmo)
Memphis jest celowo krótkie i proste. To lekcja jazdy, a nie wyścig. Pozostałe miasta otwierają się po zalogowaniu i każde ma własne parametry: ceny, płace, koszty i liczbę graczy.
O co toczy się gra?
Najpopularniejszym celem gry jest maksymalizacja majątku. Na koniec partii liczymy majątek każdej farmy. Kto ma największy, wygrywa.
Majątekwynik gry=🌾 ziemiapo cenie rynkowej+🐄 zwierzętapo cenie rynkowej+💵 gotówka1 : 1+🏚️ majątek trwałynieruchomości, pług, irygacja… po 75%
Kursy (np. agronomii czy weterynarii) to wiedza: pracuje na farmę, ale do majątku się nie liczy. W niektórych miastach dochodzą jeszcze inne pozycje. Strukturę twojego majątku pokazuje w arkuszu gry zakładka Finanse, a majątek wszystkich graczy: zakładka Wyniki.
W bardziej zaawansowanych miastach dostępnych jest aż 5 różnych celów gry, np. jak największe stado na koniec partii. Wtedy liczy się tylko ten jeden parametr, a nie wielkość majątku. Cel zawsze widzisz przy opisie gry, zanim do niej dołączysz.
„Ziemię kupuj teraz. Nikt jej już więcej nie produkuje.”
Jak wygląda tura
Jedna tura to jeden rok. Na jej początku siadasz z arkuszem gry i planujesz cały nadchodzący rok. Potem rok mija naraz dla wszystkich farm.
1Planujesz. W arkuszu gry składasz oferty na rynkach ziemi, zwierząt i plonów, wybierasz inwestycje, dzielisz ziemię na uprawy i pastwiska, decydujesz o uboju i eksporcie.
2Przeliczenie. Decyzje wszystkich graczy są rozliczane w tej samej chwili i według tych samych reguł. Nikt nie ma forów, wszyscy mają jednakowe szanse, a w Memphis nie ma też żadnych czynników losowych. Na treningu sam klikasz „zapisz decyzje i przelicz turę”.
3Wyniki. Nowe ceny, kto co kupił, ile urodziło się cieląt, ile zebrałeś plonów i jak twój majątek wypada na tle rywali. Wyciągasz wnioski i zaczyna się kolejny rok.
Rynki i inwestycje: ziemia, zwierzęta i plony rozliczone naraz.
Jesień: ubój krów i narodziny cieląt.
Zima i wiosna: krowy dają mleko, uprawy rosną.
Lato: eksport, żniwa, sprzedaż plonów.
Koniec roku: płace, podatek od ziemi, koszty ogólne. Potem wyniki i kolejna tura.
Partia jak w szachach
🌱Otwarcie
Budujesz farmę: ziemia, zwierzęta, pierwsze inwestycje. To, co kupisz wcześnie, dłużej na ciebie pracuje, ale gotówki nie starczy na wszystko naraz. Wybieraj.
🔭Gra środkowa
Czytasz trendy: co kupują rywale, które ceny rosną, gdzie jest luka. Wtedy korygujesz kurs.
🏁Końcówka
Ukoronowanie całej partii. Uzyskane przewagi trzeba zamienić na wynik w grze, a nie zawsze jest nim maksymalizacja majątku. Tu najwięcej uczy własne doświadczenie.
Twoje narzędzia w arkuszu
❓Znaki zapytania
Najedź na „?”, a dowiesz się, skąd wzięła się dana liczba.
🧪Symulatory
Symulator hodowli i eksportu pozwoli ci sprawdzić decyzję, zanim ją wyślesz.
📅Zakładki lat
Wróć do dowolnego minionego roku i zobacz, co wtedy zadziałało.
🧾Wyniki
Majątek, ziemia, krowy i przychody wszystkich graczy. Dymek przy przeciwniku zdradza jego gotówkę, ulepszenia i nieruchomości.
„Plan bez gotówki to modlitwa. Gotówka bez planu to kolacja dla szopów.”
Rynek, czyli jak powstaje cena
Na Dzikim Zachodzie nikt nie wywiesza cennika. Na najważniejszych rynkach cenę ustalacie wy: wszyscy gracze i mieszkańcy miasteczka naraz.
Są dwa rodzaje rynków. Na ziemi, zwierzętach i plonach składasz oferty kupna i sprzedaży, a cenę wyznacza punkt największego obrotu. Na mleku, mięsie i eksporcie ofert nie ma: cena ustala się sama i reaguje na to, ile towaru trafi na rynek.
🤝Cenę ustalają gracze
🌾 ziemia
🐄 zwierzęta (np. krowy)
🧺 plony (w Memphis: bawełna)
Oferty na 5 poziomach ceny. Wygrywa poziom z największym obrotem.
⚙️Cena ustala się sama
🥛 mleko i 🥩 mięso: cała produkcja trafia na targ, im więcej towaru, tym niższa cena
🚢 eksport zwierząt i plonów: przyjmie każdą ilość, a ceny z natury rosną z roku na rok
Pięć szczebli ceny
Na rynkach ziemi, zwierząt i plonów widzisz pięć poziomów ceny wokół zeszłorocznej: −20%, −10%, 0, +10%, +20%. Pod każdym wpisujesz, ile chcesz kupić (liczba dodatnia) albo sprzedać (liczba ujemna), jeśli cena wypadnie właśnie tam. Ze wszystkich ofert powstają dwie krzywe, takie jak na wykresie w arkuszu gry.
W przykładzie krzywe przecinają się między 150 $ a 165 $, a największy obrót wypada przy 165 $. Przy tej cenie chętnych do sprzedaży (20) jest więcej niż kupujących (18), więc następuje redukcja: sprzedający sprzedają tylko część oferty. Gdyby przeważał popyt, to kupujący dostaliby mniej, niż chcieli.
Uczciwie: oferty to tylko punkty przy pięciu cenach, linie łączą je dla czytelności. Rynek wybiera jeden z pięciu poziomów, ten z największym obrotem.
☝️ Poziomy to alternatywy, a nie zakupy do zsumowania. Zrealizuje się dokładnie jeden szczebel. „5” w każdej kolumnie znaczy „chcę 5 sztuk bez względu na cenę”, a nie „chcę 25”.
Jak licytować, żeby nie wrócić z pustym wozem
😬 Ostrożny Zenek: „przecież nie przepłacę!”
120 $+6
135 $+6
150 $0
165 $0
180 $0
Cena wypadła na 165 $. Zenek miał tam zero, więc nie kupił nic. Wraca z targu z pustym wozem i pełną sakiewką.
😎 Ty: plan na każdą pogodę
120 $+6
135 $+6
150 $+5
165 $+5
180 $+4
Przy 165 $ liczy się tylko wpis z tej kolumny: kupujesz 5 działek. Gotówka jest blokowana na najdroższy wariant (5 × 165 $ = 825 $), a nie na sumę wszystkich.
Sprzedaż plonów po żniwach
Rynek lokalny a eksport
cecha
rynek lokalny
eksport
cena
ustalają gracze: oferty na 5 poziomach
ustala się sama: zwykle rośnie z roku na rok, wolniej albo wcale, gdy gracze dużo eksportują
ile sprzedasz
tyle, ile obejmie twoja oferta (może być redukcja)
każdą ilość, bez redukcji
koszt
bez dodatkowych opłat
stały koszt eksportu, inny dla zwierząt i inny dla plonów
kiedy
najpierw
po rynku lokalnym
skup (75%)
tylko przy opcji „sprzedaj wszystko”: co nie znajdzie kupca, miasteczko odkupi po 75% ceny
nie dotyczy
Eksport rusza po rynku lokalnym. Możesz więc kupić taniej na miejscu i w tym samym roku wywieźć. Sprytne? Sprytne.
„Cena jest tam, gdzie najwięcej rąk się uściśnie.”
Strategie gry
Wyobraź sobie miasteczko, sześciu żywych rywali i dwanaście tur. Każdy z was chce tego samego: jak najmniej ryzykować i jak najwięcej zarobić. I każdy ma przy tym trochę inny pomysł, jak to zrobić.
Nie ma jednej strategii, która zawsze wygrywa. Są za to dwie, które poznasz najszybciej: rolnika i hodowcy. Żeby było raźniej, nadaliśmy im twarze. Billy Cotton i Józek McKrow to przykładowi sąsiedzi, jakich spotkasz na treningu.
🌱Rolnik, np. Billy Cotton · ziemia + uprawy
Ziemia to fundament. Kupuj ją, gdy rynek na to pozwala.
Inwestycje w wydajność (kurs agronomii, irygacja, pług) obniżają koszt produkcji. Dzięki nim możesz zarabiać przy cenach, które dla rywali są już nieopłacalne. Kiedy je kupić? To zależy od partii: na początku często ważniejsza jest ziemia, póki jest dostępna.
Planuj sprzedaż: rynek lokalny czy eksport. Patrz, gdzie wyjdzie lepiej.
Nie zbijaj ceny lokalnej. To jak piłowanie gałęzi, na której siedzisz.
Nie trzymaj gotówki w skrzyni: nadwyżki mogą pracować w nieruchomościach.
„Ile zasiejesz, tyle zbierzesz. No, plus 10% z irygacji.”
🐄Hodowca, np. Józek McKrow · stado, stado, stado
Buduj stado. Krowy dają mleko i rodzą cielęta, więc stado rośnie jak procent składany.
Kurs weterynarii zwiększa liczbę cieląt i najwięcej daje, gdy stado jest już spore.
Dbaj o płynność: eksport części stada da gotówkę, a wywiezione krowy w tym roku i tak dadzą mleko. Pamiętaj tylko o stałym koszcie eksportu. Możesz też ubić część krów na mięso: w ten sposób odzyskasz zainwestowany w nie kapitał.
Krowy prosto na ubój: możesz kupić krowy i od razu przeznaczyć je na ubój, zarabiając czasem na tym solidny zysk. Ubój następuje od razu po przeliczeniu zakupów, więc krowy na ubój nie wymagają pasterzy ani pastwisk.
Nie ubijaj masowo: zalejesz targ mięsem i cena spadnie.
„Krowa liczy się sama. Pasterzy licz pod pierwiastkiem.”
Sekret hodowcy: efekt skali
Do upraw potrzebujesz jednego pracownika na każde dwie działki i rośnie to liniowo. Pasterzy potrzebujesz tylu, ile wynosi pierwiastek z liczby krów. Przy 9 razy większym stadzie zatrudniasz tylko 3 razy więcej ludzi, więc koszt jednej krowy spada trzykrotnie: 25 krów to 5 pasterzy, 100 krów to 10, a 225 krów to zaledwie 15.
Dłuższe partie: strategia to nie szyna, tylko kierownica
Na treningu wystarczy rolnik albo hodowca. W dłuższej grze z ludźmi wygrywa ten, kto potrafi skręcić we właściwym momencie. Kilka sprawdzonych manewrów:
🧺Elastyczność: po trochu wszystkiego
Trochę upraw, trochę stada, odrobina nieruchomości. Gdy jeden rynek się załamie, pozostałe trzymają farmę w pionie. Mniej ryzyka, a przy okazji zawsze masz z czego przesunąć pieniądze tam, gdzie właśnie się opłaca.
🧭Pod prąd
Patrz, gdzie tłoczą się rywale, i idź w drugą stronę. Sześciu graczy, pięciu rzuca się na hodowlę? Krowy zdrożeją, mleko i mięso stanieją, a ty spokojnie siejesz bawełnę, której nikt inny nie podaje na rynek.
🏨Przesiadka w nieruchomości
W miastach, gdzie nieruchomości jest dużo, można w pewnym momencie sprzedać część ziemi czy stada i kupić za to nieruchomości. Dają dochód bez pracowników i pastwisk.
🏡Nie zawsze od zera
Nie każda gra zaczyna się od skromnej farmy. W niektórych startujesz z dużym gospodarstwem i wtedy pierwsze pytanie brzmi nie „co kupić?”, tylko „co z tym wszystkim zrobić?”.
Inwestycje: wydajność i nieruchomości
🔧Wydajność
Kurs agronomii i irygacja (więcej plonów), pług (mniej pracowników przy uprawach), kurs weterynarii (więcej cieląt). Obniżają koszty produkcji i działają od najbliższego przeliczenia. Kursy nie liczą się do majątku, a pług i irygacja tak, po 75%.
🏪Nieruchomości
Dają dochód bez ziemi i krów. Jedne kupujesz od ręki (np. sklep), ale im więcej ich w mieście, tym mniej zarabia każdy. Inne to monopole, kupowane na licytacji. W miastach z lat 1848 i 1869 planowanych jest kilkanaście typów nieruchomości (bar, saloon, hotel, dyliżans, poczta itp.), każdy ze swoją unikalną specyfiką. Liczą się do majątku po 75% ceny zakupu.
Czytaj rynek, nie tylko arkusz
W prawdziwej partii sąsiedzi nie śpią. Gdy wszyscy rzucą się na krowy, krowy zdrożeją, a mięso i mleko potanieją. Gdy wszyscy siedzą w uprawach, plony tanieją. Patrz na wykresy cen z poprzednich lat i na majątek rywali w zakładce Wyniki. Najlepsza strategia to często ta, której nikt inny akurat nie gra.
„Na Dzikim Zachodzie wygrywa nie ten, kto szybciej strzela, tylko ten, kto lepiej liczy.”